Zelf doen
Radiatoren ontluchten
Lucht in de leidingen maakt radiatoren half warm en zorgt voor klokkende geluiden. Ontluchten kost een kwartier en je hebt er alleen een sleuteltje, een doekje en een bakje voor nodig. De volgorde en de waterdruk erna zijn waar het misgaat.
- Laagste verdieping eerst
- Verwarming een half uur uit
- Daarna de druk opnieuw nakijken

Het korte antwoord
Wanneer moet je radiatoren ontluchten?
Als een radiator bovenin koud blijft terwijl hij onderin warm wordt, of als je water hoort klokken en ruisen. Dat zijn de twee signalen dat er lucht in de installatie zit. Verder is een ronde aan het begin van het stookseizoen nooit verkeerd.
Lucht stijgt en verzamelt zich op de hoogste punten: bovenin de radiator, op de bovenste verdieping en in een handdoekradiator die hoog aan de muur hangt. Daar staat de lucht de doorstroming in de weg, en de radiator geeft dan maar een deel van zijn warmte af.
Blijft een radiator na het ontluchten koud, dan zit het ergens anders. De hele rij oorzaken staat bij radiator wordt niet warm.

Herkennen
Waaraan merk je dat er lucht in zit?
Aan het geluid en aan de temperatuurverdeling. Leg je hand op een radiator die een half uur aan staat en voel van onder naar boven: warm onderin en koud bovenin betekent lucht. Precies andersom, dus warm bovenin en koud onderin, wijst juist op te weinig doorstroming of vuil in de radiator.
Een installatie die klokt, tikt of ruist heeft bijna altijd lucht. Ook een bovenverdieping die traag warm wordt terwijl de begane grond snel op temperatuur is, hoort in dit rijtje.
- Koud boveninDe klassieke luchtbel. Ontluchten helpt hier direct.
- Klokken en ruisenWater dat langs lucht stroomt. Hoorbaar als de pomp draait.
- Bovenverdieping traagLucht verzamelt zich op het hoogste punt van de installatie.
- Koud onderinGeen lucht. Dan gaat het om doorstroming of vuil in de radiator.
Omgekeerd patroon
Boven warm, onder koud
Voelt de radiator juist bovenin warm en onderin koud, dan helpt ontluchten niet en kijkt een monteur tijdens een afspraak naar de doorstroming.
Afspraak makenLiever bellen? 085 226 06 62
Voorbereiding
Wat heb je nodig om te ontluchten?
Een ontluchtingssleuteltje, een doekje en een bakje. Het sleuteltje kost bij een bouwmarkt een paar euro en past op vrijwel elke nippel. Sommige radiatoren hebben een nippel met een sleufje, dan volstaat een platte schroevendraaier.
Zet de verwarming een half uur van tevoren uit, zodat de pomp stilstaat en de lucht rustig naar boven kan. Dat is het verschil tussen een radiator die daarna helemaal warm wordt en een die na een dag weer klokt.
- OntluchtingssleutelVierkant sleuteltje dat op de nippel bovenaan de radiator past.
- Doekje en bakjeEr komt altijd een scheutje water mee, en dat cv-water geeft vlekken.
- Zicht op de manometerNa afloop kijk je op de meter van de ketel, want de druk zakt.
Stap voor stap
Hoe ontlucht je een radiator stap voor stap?
Zeven stappen voor de hele woning. Reken op een kwartier bij vijf tot acht radiatoren.
Zet de verwarming uit
Thermostaat laag en een half uur wachten. De pomp moet stilstaan.
Zet alle knoppen open
Draai elke thermostaatknop helemaal open, zodat overal water in kan.
Begin onderin
Laagste verdieping eerst, en daar de radiator die het dichtst bij de ketel zit.
Draai de nippel open
Een kwartslag is genoeg. Houd het doekje eronder en luister naar het sissen.
Wacht op water
Zodra er water in plaats van lucht komt, draai je de nippel weer dicht.
Werk naar boven
Verdieping voor verdieping omhoog, en eindig bij de hoogste radiator in huis.
Kijk op de meter
De druk is gezakt. Vul bij tot 1,5 tot 2,0 bar en zet de verwarming weer aan.
Lucht blijft terugkomen
Ontluchten helpt maar even
Komt er na elke ronde opnieuw lucht in de leidingen, dan zoekt een monteur bij een afspraak waar de installatie lucht aanzuigt.
- Automatische ontluchters controleren
- Bijvulpunt en leidingwerk nalopen
Liever bellen? 085 226 06 62
Volgorde
In welke volgorde ontlucht je?
Van laag naar hoog en van dichtbij naar ver weg. Doe je het andersom, dan duw je de lucht die je nog niet weg hebt naar de radiatoren die je net hebt gehad.
| Beurt | Waar | Waarom |
|---|---|---|
| 1 | Begane grond, radiator dichtst bij de ketel | Hier zit de meeste doorstroming |
| 2 | De rest van de begane grond | Werk van de ketel af naar buiten toe |
| 3 | Eerste verdieping | Lucht is intussen naar boven gestegen |
| 4 | Zolder of hoogste radiator | Het hoogste punt houdt de laatste lucht vast |
| 5 | Handdoekradiator in de badkamer | Hangt hoog en loopt vaak als laatste vol |
| 6 | Terug naar de ketel | Druk aflezen en bijvullen tot 1,5 tot 2,0 bar |
Boven blijft koud
Radiatoren die koud blijven na de ronde
Als de hoogste radiatoren na een volledige ronde nog achterblijven, gaat het om de waterverdeling en regelt een monteur de installatie tijdens een afspraak in.
Afspraak makenLiever bellen? 085 226 06 62
Uitzonderingen
Hoe zit het met vloerverwarming en een handdoekradiator?
Een handdoekradiator ontlucht je net als een gewone radiator, alleen zit de nippel soms aan de achterkant of onderaan een van de zijbuizen. Kijk goed voordat je gaat draaien, want een verkeerde bout is een lekkage.
Vloerverwarming ontlucht je niet bij de vloer maar bij de verdeler. Dat gaat groep voor groep en met een slangetje naar een emmer, en er komt meer water bij vrij dan bij een radiator. Weet je niet hoe jouw verdeler werkt, laat het dan meelopen met de jaarlijkse beurt; zie cv-ketel onderhoud.
- HanddoekradiatorNippel zit soms achterop of onderaan de zijbuis. Eerst kijken, dan draaien.
- VloerverwarmingOntluchten gaat bij de verdeler, groep voor groep, met een slangetje.
- Radiator zonder nippelKomt voor bij oude installaties. Daar hoort een monteur naar te kijken.
Erna
Waarom moet je na het ontluchten bijvullen?
Omdat de lucht die eruit gaat ruimte achterlaat. Elke radiator die je ontlucht kost een paar honderdsten bar, en na een hele ronde staat de wijzer merkbaar lager. Blijft de druk onder 1,0 bar, dan slaat de ketel af.
Vul dus na afloop bij tot 1,5 tot 2,0 bar in koude toestand, en kijk de volgende ochtend nog een keer. Hoe je dat doet staat stap voor stap bij cv-ketel bijvullen.
Terugkerend
Waarom komt er telkens opnieuw lucht in?
Een beetje lucht hoort erbij: vers bijgevuld water bevat opgeloste lucht die er bij verwarming weer uit komt. Daarom klokt een installatie na het bijvullen vaak een paar dagen. Dat zakt vanzelf weg.
Moet je elke maand ontluchten, dan is het iets anders. Meestal is dat een lek waardoor er steeds bijgevuld wordt, een automatische ontluchter op de ketel die niet meer sluit, of een expansievat zonder voordruk. Dat laatste is te meten. Valt de ketel er ook door uit, kijk dan bij cv-ketel storing.
Blijven de radiatoren na het ontluchten koud of moet je elke maand opnieuw? Geef door welke radiatoren het betreft en wat de druk doet.
Veelgestelde vragen
Vragen over radiatoren ontluchten
Staat je vraag er niet bij? Bel 085 226 06 62 of zet hem bij je aanvraag.
Moet de verwarming aan of uit bij het ontluchten?
Uit, en een half uur van tevoren. De pomp moet stilstaan, anders blijft de lucht rondgaan in plaats van naar boven te stijgen. Na afloop zet je de thermostaat weer op de gewone stand.
In welke volgorde moet ik de radiatoren ontluchten?
Van laag naar hoog. Begin op de begane grond bij de radiator die het dichtst bij de ketel zit, werk zo naar buiten toe en eindig bij de hoogste radiator in huis.
Hoe lang moet ik de ontluchtingsnippel openhouden?
Tot er water in plaats van lucht uit komt, meestal tien tot dertig seconden. Draai hem dan meteen dicht. Langer laten lopen levert niets op en kost alleen waterdruk.
Er komt meteen water uit, wat betekent dat?
Dat er in die radiator geen lucht zat. Draai dicht en ga door naar de volgende. Is de radiator toch niet warm, dan ligt het aan de knop, het ventiel of de doorstroming.
Hoe vaak moet je radiatoren ontluchten?
Een keer per jaar aan het begin van het stookseizoen is voor de meeste woningen genoeg, plus na elke keer bijvullen. Vaker nodig betekent dat er ergens lucht of water bij komt.
Kan ontluchten kwaad?
Nee, mits je alleen de ontluchtingsnippel opendraait en niet een andere bout. Zet de nippel niet met kracht dicht, want het messing beschadigt makkelijk en dan gaat hij druppelen.